H-Villa: Bản giao hưởng của những không gian đóng & mở | MT Architects

Cải tạo một công trình hiện hữu luôn đặt kiến trúc sư trước một bài toán khác với việc xây dựng mới. Thay vì bắt đầu từ một mặt bằng trống, người thiết kế phải xem xét lại cấu trúc hiện trạng sẵn có, nhận diện những giới hạn của công trình và tìm ra cách can thiệp để tạo nên một đời sống mới mà không làm mất đi tính liên tục của không gian. Với H-Villa, MT Architects lựa chọn một cách tiếp cận khá quyết liệt: tháo bỏ những gì không còn phù hợp để tổ chức lại toàn bộ không gian sống. Các vách ngăn cũ, vốn chia nhỏ những khu vực sinh hoạt, được loại bỏ nhằm giải phóng tầm nhìn và tăng cường sự liên kết giữa các không gian. Tuy nhiên, mục tiêu của việc phá bỏ không phải là tạo ra một mặt bằng mở hoàn toàn. Điều quan trọng hơn là thiết lập một trật tự mới, trong đó mỗi khu vực vẫn giữ được tính riêng tư cần thiết nhưng đồng thời có khả năng kết nối với tổng thể.

Ranh giới linh hoạt giữa các không gian

Sự thay đổi rõ nét nhất xuất hiện tại khu vực bếp và bàn ăn, nơi hệ tường ngăn cũ được tháo dỡ để tạo nên một không gian rộng và liên tục hơn. Từ đây, phòng khách, bàn ăn và bếp có thể tương tác với nhau thay vì tồn tại như những khu vực biệt lập.

Không gian phòng ăn và phòng khách thiết kế dạng nửa đóng nửa mở, vừa tương tác với nhau vừa đảm bảo tính riêng tư tương đối cho từng khu vực

Tuy nhiên, thay vì theo đuổi mô hình open-plan (mặt bằng mở) thuần túy, thiết kế tạo ra một nhịp điệu đan xen giữa đặc và rỗng, đóng và mở. Những khoảng mở được cân chỉnh để ánh sáng tự nhiên có thể đi sâu vào nhà, đồng thời tạo ra những lớp không gian khác nhau trong tầm nhìn. Nhóm thiết kế sử dụng hệ cửa kính trượt gập đóng vai trò như những ranh giới mềm. Khi mở hoàn toàn, các không gian có thể kết nối thành một thể thống nhất; khi đóng lại, chúng nhanh chóng trở thành những khu vực riêng biệt. Nhờ đó, cấu trúc ngôi nhà có thể thay đổi theo từng thời điểm và nhu cầu sử dụng – từ những buổi sinh hoạt chung đến những khoảng thời gian cần sự yên tĩnh.

Mặt bằng hiện trạng và mặt bằng phương án các tầng của công trình

Khu vực bếp và phòng ăn tạo thành một dải không gian liền mạch

Khoảng đệm ở mặt tiền hướng Tây

Một trong những can thiệp đáng chú ý nhất của H-Villa nằm ở phần hiên phía trước. Với đặc trưng khí hậu nóng và bức xạ mạnh, đặc biệt từ hướng Tây, việc kiểm soát nhiệt lượng trở thành một yếu tố quan trọng trong thiết kế.

Thay vì chỉ xử lý bằng các lớp che nắng trực tiếp, MT Architects kéo dài mái hiên ra khỏi khối nhà, tạo thành một khoảng không gian chuyển tiếp giữa bên trong và bên ngoài. Phần trần hiên được ốp gỗ, mang lại cảm giác ấm áp và đồng thời làm mềm hình thức tương đối kín của công trình.

Mái đón vươn dài nhằm thích ứng với khí hậu nóng ẩm - mưa nhiều vùng Tây Nam Bộ

Khoảng hiên này hoạt động như một lớp đệm vi khí hậu, giảm tác động trực tiếp của nắng lên mặt tiền và hạn chế lượng nhiệt truyền vào không gian bên trong. Nhưng hơn cả một giải pháp kỹ thuật, nó còn mở rộng diện tích sử dụng của ngôi nhà, tạo nên một nơi để con người có thể đứng, ngồi hoặc nghỉ ngơi trong trạng thái lưng chừng giữa nội thất và sân vườn. Đây cũng là một trong những điểm cho thấy cách công trình đưa các giải pháp khí hậu vào trải nghiệm kiến trúc thay vì xử lý chúng như những thành phần kỹ thuật tách biệt.

Khoản hiên tạo thành lớp đệm vi khí hậu cho công trình

Sự tiết chế của Minimalism và hơi ấm Japandi

Bên trong H-Villa, ngôn ngữ thiết kế tiếp tục được xây dựng trên tinh thần tối giản. Tuy nhiên, sự tối giản ở đây không hướng đến một không gian lạnh và tuyệt đối trống, mà được cân bằng bằng chất liệu gỗ, ánh sáng tự nhiên và những gam màu trung tính. Tinh thần Japandi vì thế trở thành một lựa chọn phù hợp: giản lược về hình thức nhưng đề cao chất liệu, tỷ lệ và cảm giác của con người khi sử dụng không gian. Các chi tiết được tiết chế để tầm nhìn có thể tập trung vào những yếu tố quan trọng hơn – ánh sáng, bề mặt vật liệu và sự chuyển tiếp giữa các vùng không gian.

Phần nội thất được thiết kế theo phong cách Japandi ( Japan + scandinavi)

Nội thất khu vực phòng ngủ của gia đình

Đáng chú ý nhất là hệ vách gỗ chạy dọc khu vực hành lang và bếp. Thay vì chỉ đóng vai trò như một mảng trang trí, hệ vách này được thiết kế như một lớp “nền” liên tục, khéo léo che giấu các cánh cửa dẫn vào phòng ngủ và khu vực vệ sinh. Khi những cánh cửa được đưa vào cùng một mặt phẳng với hệ ốp gỗ, các chi tiết chức năng vốn dễ gây chia cắt không gian gần như biến mất khỏi tầm nhìn. Bề mặt vì thế trở nên liền mạch hơn, giúp hành lang và khu vực sinh hoạt chung giữ được vẻ gọn gàng, tĩnh tại.

Hệ vách gỗ chạy dọc hành lang và bếp giúp khéo léo giấu những cánh cửa phòng, tạo phông nền liền mạch cho không gian nội thất

Giá trị của H-Villa nằm ở cách các giải pháp được kết nối thành một tổng thể: tháo bỏ tường ngăn để tăng liên kết, sử dụng hệ đóng – mở linh hoạt, tạo khoảng hiên phía Tây để che nắng và mở rộng không gian sống, đồng thời tích hợp cửa phòng vào hệ vách gỗ nhằm duy trì sự liền mạch của nội thất.

Thông qua việc tái tổ chức không gian và cân bằng giữa riêng tư với kết nối, MT Architects đã giúp công trình hiện hữu thích ứng tốt hơn với khí hậu và nhu cầu của gia đình. H-Villa cho thấy cải tạo không chỉ là làm mới diện mạo mà còn là điều chỉnh cách con người sử dụng và trải nghiệm ngôi nhà.

Bài viết: Vân Khánh